Feeds:
Bài viết
Bình luận

Archive for Tháng Mười Hai, 2015

 

Nếu ngay lúc này có ai đó hỏi rằng “bạn đang làm gì?”, bạn sẽ trả lời, “tôi đang đọc”, và qua đó thừa nhận sự thật rằng đọc là một hoạt động, là điều gì đó bạn đang làm. Chắc không ai cho rằng hoạt động đọc có thể diễn ra trong sự thiếu vắng người đọc – làm sao bạn có thể nói về khiêu vũ tách khỏi vũ công? – nhưng điều lạ là đến lúc đưa ra những phát biểu có tính chất phân tích về thành quả cuối cùng của việc đọc (ý nghĩa hay việc hiểu), thì người đọc luôn bị bỏ quên hay không được biết tới. Quả thực, trong lịch sử văn học đương đại, người đọc đã bị “pháp chế” loại trừ hẳn hoi. Dĩ nhiên, nói thế là tôi muốn quy chiếu đến những lời tuyên bố ex cathedra [từ giảng toà. N.D] của Wimsatt và Beardsley trong tiểu luận đầy ảnh hưởng của hai ông: “Lỗi suy luận xuất phát từ cảm xúc”/“The Affective Fallacy”.

Lỗi suy luận xuất phát từ cảm xúc (a) là sự lẫn lộn giữa bài thơ và hiệu quả tác động của nó (giữa nó là gì và nó làm gì)… Lỗi này bắt đầu ở chỗ rút ra những tiêu chuẩn phê bình từ những tác động tâm lý của bài thơ và ắt sẽ kết thúc trong chủ nghĩa ấn tượng và chủ nghĩa tương đối. Kết quả (…) là chính bài thơ, như đối tượng của sự đánh giá phê bình chuyên biệt, có nguy cơ đi đến chỗ biến mất”.

Khi đúng lúc, tôi sẽ trở lại với những luận cứ này, không nhằm bác bỏ chúng cho bằng khẳng định [khuyết điểm] và tích hợp chúng; nhưng trước hết tôi muốn chứng minh sức mạnh giải thích của một phương pháp phân tích [văn bản] xem xét đầy đủ vai trò của người đọc như đơn vị trung giới tích cực, và do đó tập trung vào “những hiệu quả tác động tâm lý” của phát biểu.

(Còn tiếp, tất nhiên rồi, 🙂 )

Read Full Post »