Feeds:
Bài viết
Bình luận

Archive for Tháng Mười Hai, 2012

…. Dĩ nhiên, ta không phủ nhận rằng các văn bản văn học chứa đựng một cơ sở lịch sử; tuy nhiên, trong cách thức mà văn học đảm nhận nhiệm vụ của nó, và cách thức mà nó giao tiếp, thì dường như nó không đơn thuần được xác định bằng các bối cảnh lịch sử, mà bằng cấu trúc thẩm mỹ nội tại đặc trưng của nó. Đó là lý do vì sao khi đọc các văn bản từ thời đại quá khứ, ta thường xúc động, thực sự cảm thấy mình được chuyển vị trở về các thời đại ấy và chuyển động trong các bối cảnh lịch sử, như thể là ta thuộc về chúng hay như thể là quá khứ được trở về trong hiện tại. Điều kiện tiên quyết cho trải nghiệm này chắc chắn là do văn bản tạo ra, nhưng với tư cách người đọc, ta cũng đóng một vai trò trong sự sáng tạo ra cái ấn tượng cảm giác này. Ta là người trao cho văn bản cuộc sống….

Read Full Post »

Dịch thô xong bài này, tôi sướng quá đi. Dù còn phải sửa chữa và hiệu đính….

Đây là bản do Iser tự dịch ra tiếng Anh từ bài phát biểu nổi tiếng khi nhậm chức giáo sư đại học Konstanz: Die Appellstructur der Texte.

Bản tiếng Anh này, Iser vừa dịch, vừa viết lại, dễ hiểu và rõ ràng hơn. Rồi đây tôi sẽ xông vào bản tiếng Đức. Hehe.

Có thể nói, trong các lí thuyết gia mỹ học tiếp nhận, tôi sợ ông này nhất. Không chỉ vì lí thuyết của ổng liên quan đến hiện tượng học, là cái món tôi chỉ mới vừa được học hành, mà còn vì cha này viết quá khô khan, và chi li….

“… Nói một cách ngắn gọn, quá trình đọc cần được miêu tả như là sự chuyển đổi của người đọc cho các dấu hiệu từ văn bản gởi đến. Nhưng nếu hành vi đọc thực sự là sự chuyển đổi các dấu hiệu do tác giả tạo ra, thì ta buộc phải hỏi rằng liệu có thể mô tả được một quá trình như thế mà không viện dẫn đến một tâm lý học về người đọc hay không. Hơn nữa, nếu ta nỗ lực phác họa một sự phân biệt giữa văn bản và các hình thức khác nhau có thể có cho sự chuyển đổi của nó, thì ta có nguy cơ bị buộc tội là đã phủ định tính đồng nhất của văn bản và đơn thuần để nó tan biến vào trong sự tùy tiện của tri nhận chủ quan. Một văn bản, như những khuynh hướng thảo luận, phải biểu trưng cái gì đó, và ý nghĩa của cái được biểu trưng tồn tại độc lập với mỗi phản ứng cá biệt mà cái ý nghĩa đó gợi nên. Tuy nhiên, để chạm đến điều này, ta phải thừa nhận rằng “ý nghĩa” này, trông có vẻ là độc lập với mỗi sự cụ thể hóa văn bản, chính nó không gì khác hơn là trải nghiệm đọc cá nhân mà giờ đây đã được đồng nhất hóa với bản thân văn bản. Những lý giải dựa trên [quan niệm về] việc truyền tải ý nghĩa vẫn luôn tồn tại trong nhiều thời đại, với việc làm tan loãng một cách hợp lý những văn bản mà chúng xem xét. May mắn thay, những lý giải như thế thỉnh thoảng cũng bị rơi vào mâu thuẫn, nhưng hầu hết đều với lý do hợp lý rằng một lý giải bị hạn định như thế rút cuộc thì cũng sẽ đi đến chỗ bị vượt bỏ. Lịch sử của những hồi ứng với các tác phẩm văn học, hóa ra lại là một lịch sử của những biến số, có đầy rẫy những ví dụ về điều này…”.

Read Full Post »

VỀ BÀI DỊCH BỊ SỬA

Từ “hạ đẳng” là do tôi nghĩ ngợi bao ngày mới chọn nó, vì nó có liên quan đến vấn đề đẳng cấp xã hội của Ấn Độ, sao trang web này nỡ sửa của tôi như thế. http://khoavanhoc-ngonngu.edu.vn

Trong khi tôi dịch như thế này:

“Phê phán của Spivak đối với các mô hình phương tây về ý thức giai cấp và tính chủ thể được triển khai sâu rộng hơn trong tiểu luận “Hạ đẳng có thể nói được không?”, một tiểu luận in lần đầu trên tạp chí Wedge (1985) và sau đó in lại trong một tập hợp những tiểu luận, có nhan đề là Marxism and the Interpretation of Culture (1988). Trong tiểu luận này, Spivak đặt cạnh nhau những yêu sách cấp tiến của các trí thức Pháp thế kỷ XX như Michel Foucault và Gilles Deleuze. Những yêu sách này biện bạch cho yêu cầu đầy cao ngạo và đã bị bác bỏ của chủ nghĩa thực dân Anh [nhằm] cứu vớt những phụ nữ bản địa khỏi sự thực thi nghi lễ hiến tế quả phụ của đạo Hindu vào thế kỷ XIX ở Ấn Độ. Điểm chính của vị trí tương cận này nhấn mạnh cách thức mà tầng lớp trí thức phương tây cấp tiến và nhân từ có thể làm câm lặng một cách đầy nghịch lý [tầng lớp] hạ đẳng bằng việc yêu cầu [được] đại biểu và phát ngôn cho những trải nghiệm của họ, [và] trong cách thức đó mà những nhà thực dân nhân từ đã làm câm lặng tiếng nói của người quả phụ, người đã ‘chọn’ cách chết theo chồng họ trên giàn hỏa thiêu. Như tôi sẽ trình bày, trong cả hai ví dụ trên, sự bốc đồng nhân từ [muốn] đại biểu cho những nhóm hạ đẳng đã cưỡng đoạt một cách đầy hiệu nghiệm tiếng nói của [tầng lớp] hạ đẳng và do đó, làm họ lặng câm”.

mà lại sửa ra như thế này có chết tôi không chứ !

“Phê phán của Spivak đối với các mô hình phương tây về ý thức giai cấp và tính chủ thể được triển khai sâu rộng hơn trong tiểu luận “Những kẻ thấp cổ bé miệng có thể nói được không?”, một tiểu luận in lần đầu trên tạp chí Wedge (1985) và sau đó in lại trong một tập hợp những tiểu luận, có nhan đề là Marxism and the Interpretation of Culture (1988). Trong tiểu luận này, Spivak đặt cạnh nhau những yêu sách cấp tiến của các trí thức Pháp thế kỷ XX như Michel Foucault và Gilles Deleuze. Những yêu sách này biện bạch cho yêu cầu đầy cao ngạo và đã bị bác bỏ của chủ nghĩa thực dân Anh [nhằm] cứu vớt những phụ nữ bản địa khỏi sự thực thi nghi lễ hiến tế quả phụ của đạo Hindu vào thế kỷ XIX ở Ấn Độ. Điểm chính của vị trí tương cận này nhấn mạnh cách thức mà tầng lớp trí thức phương tây cấp tiến và nhân từ có thể làm câm lặng một cách đầy nghịch lý [tầng lớp] hạ đẳng bằng việc yêu cầu [được] đại biểu và phát ngôn cho những trải nghiệm của họ, [và] trong cách thức đó mà những nhà thực dân nhân từ đã làm câm lặng tiếng nói của người quả phụ, người đã ‘chọn’ cách chết theo chồng họ trên giàn hỏa thiêu. Như tôi sẽ trình bày, trong cả hai ví dụ trên, sự bốc đồng nhân từ [muốn] đại biểu cho những nhóm hạ đẳng đã cưỡng đoạt một cách đầy hiệu nghiệm tiếng nói của [tầng lớp] hạ đẳng và do đó, làm họ lặng câm”.

Có thể tôi dịch chưa trúng, nhưng nếu thấy sai thì làm ơn đừng đăng, hoặc nếu sửa thì nói là ai sửa, đừng có lẳng lặng tự sửa như thế chứ.

Buồn ghê.

Read Full Post »